Vì sao người lớn tuổi dễ tái phát bệnh trĩ? Nhiều người cao tuổi đã điều trị bệnh trĩ, nhưng sau một thời gian các triệu chứng như đau rát, chảy máu hay sa búi trĩ vẫn quay trở lại. Tình trạng tái phát nhiều lần không chỉ gây khó chịu mà còn khiến người bệnh lo lắng, ngại điều trị vì sợ đau và ảnh hưởng đến sức khỏe. Liệu tuổi tác có phải là nguyên nhân khiến bệnh trĩ dễ tái phát hơn?

Trong bài viết dưới đây, PGS.TS.BS Nguyễn Quang Duật, chuyên gia Tiêu hóa, cố vấn chuyên môn của Dược phẩm Hoàng Long ViNa sẽ giúp bạn hiểu rõ vấn đề này và chia sẻ những biện pháp giúp hạn chế nguy cơ tái phát bệnh trĩ ở người lớn tuổi.

Triệu chứng bệnh trĩ ở người cao tuổi

Bệnh trĩ ở người cao tuổi có triệu chứng tương tự các nhóm tuổi khác nhưng thường kéo dài hơn và dễ tái phát nếu không được chăm sóc đúng cách. Người bệnh nên nhận biết sớm các dấu hiệu dưới đây để có hướng xử trí phù hợp, hạn chế bệnh tiến triển nặng.

Chảy máu khi đại tiện

Đây là triệu chứng phổ biến nhất của bệnh trĩ. Ban đầu, người bệnh có thể thấy một vài vệt máu đỏ tươi dính trên giấy vệ sinh hoặc lẫn trên bề mặt phân. Khi bệnh tiến triển, lượng máu có thể nhiều hơn và xuất hiện thường xuyên sau mỗi lần đi đại tiện.

Nếu tình trạng chảy máu kéo dài, người cao tuổi có nguy cơ bị thiếu máu, gây mệt mỏi, hoa mắt và ảnh hưởng đến sức khỏe tổng thể.

Đau rát và ngứa ngáy vùng hậu môn

Người bệnh thường có cảm giác đau rát hoặc nóng rát sau khi đi vệ sinh. Bên cạnh đó, vùng hậu môn có thể ngứa ngáy, ẩm ướt do dịch tiết hoặc phân còn sót lại, khiến việc ngồi, đi lại và sinh hoạt hằng ngày trở nên khó chịu.

Búi trĩ sa ra ngoài hậu môn

Ở giai đoạn nặng hơn, búi trĩ có thể sa ra ngoài khi đại tiện. Ban đầu, búi trĩ có thể tự co lên sau khi đi vệ sinh, nhưng về sau người bệnh phải dùng tay đẩy vào hoặc búi trĩ sa thường xuyên, gây vướng víu và đau đớn.

Đối với người cao tuổi, tình trạng này thường dễ xảy ra hơn do các cơ và mô vùng hậu môn đã suy yếu theo tuổi tác.

Cảm giác đại tiện không hết

Nhiều người bệnh luôn có cảm giác còn phân trong trực tràng dù vừa đi đại tiện xong. Điều này khiến họ phải ngồi lâu hoặc cố rặn thêm, vô tình làm tăng áp lực lên vùng hậu môn và khiến bệnh trĩ ngày càng nặng hơn.

Tiết dịch và sưng đau quanh hậu môn

Khi búi trĩ bị kích thích hoặc viêm, vùng hậu môn có thể tiết dịch, sưng đỏ và đau nhiều hơn bình thường. Nếu không vệ sinh đúng cách, người bệnh còn có nguy cơ bị viêm nhiễm, khiến cảm giác khó chịu kéo dài.

Xem thêm: Hướng dẫn tự kiểm tra và chăm sóc bệnh trĩ an toàn, hiệu quả 

Vì sao người lớn tuổi dễ tái phát bệnh trĩ?

Câu trả lời là do quá trình lão hóa tự nhiên của cơ thể kết hợp với các yếu tố như táo bón kéo dài, ít vận động và các bệnh mạn tính. Những yếu tố này làm tăng áp lực lên tĩnh mạch hậu môn, khiến búi trĩ dễ hình thành hoặc tái phát ngay cả khi người bệnh đã từng điều trị hoặc phẫu thuật.

Sự lão hóa

Khi tuổi càng cao, các cơ và mô quanh hậu môn cũng dần bị lão hóa giống như xương khớp hay làn da. Chúng không còn săn chắc và đàn hồi như trước nên khả năng nâng đỡ các tĩnh mạch ở hậu môn cũng giảm đi.

Bên cạnh đó, thành mạch máu cũng yếu hơn theo thời gian. Máu lưu thông chậm khiến các tĩnh mạch vùng hậu môn dễ bị giãn và phồng lên. Nếu trước đây người bệnh từng bị trĩ hoặc đã điều trị, những thay đổi này càng làm búi trĩ dễ xuất hiện trở lại.

Táo bón kéo dài 

Táo bón là nguyên nhân phổ biến làm bệnh trĩ trầm trọng hơn, đặc biệt ở người lớn tuổi. Khi bị táo bón, phân trở nên khô và cứng hơn bình thường. Mỗi lần đi vệ sinh, người bệnh phải ngồi lâu và rặn mạnh mới có thể đại tiện được. Điều này làm áp lực trong ổ bụng và vùng hậu môn tăng lên đáng kể, khiến các tĩnh mạch bị chèn ép và giãn rộng.

Nếu tình trạng này lặp đi lặp lại trong thời gian dài, búi trĩ rất dễ hình thành hoặc tái phát, dù trước đó người bệnh đã điều trị thành công.

Lối sống ít vận động

Khi lớn tuổi, nhiều người có xu hướng ngồi hoặc nằm nghỉ nhiều hơn vì sức khỏe giảm sút, hoặc do đau nhức xương khớp. Việc ít vận động khiến quá trình lưu thông máu trong cơ thể diễn ra chậm hơn, đặc biệt là ở vùng chậu và hậu môn.

Máu lưu thông kém sẽ làm các tĩnh mạch quanh hậu môn dễ bị ứ đọng, từ đó tăng nguy cơ hình thành búi trĩ. Ngoài ra, ít vận động cũng khiến nhu động ruột hoạt động chậm, làm tăng nguy cơ táo bón.

Mắc các bệnh mạn tính

Nhiều người lớn tuổi mắc các bệnh mạn tính như tăng huyết áp, tim mạch hoặc đái tháo đường. Những bệnh lý này không trực tiếp gây bệnh trĩ nhưng có thể làm quá trình lưu thông máu và phục hồi của cơ thể kém hơn.

Ngoài ra, một số loại thuốc điều trị cũng có thể gây táo bón hoặc khiến người bệnh ít vận động hơn. Khi những yếu tố này kết hợp với quá trình lão hóa, nguy cơ bệnh trĩ tái phát sẽ cao hơn so với người khỏe mạnh.

Xem thêm: Trĩ huyết khối là gì? Dấu hiệu, nguyên nhân và cách điều trị

Cách hạn chế bệnh trĩ tái phát ở người lớn tuổi tại nhà

Mặc dù quá trình lão hóa không thể đảo ngược, nhưng người lớn tuổi hoàn toàn có thể giảm nguy cơ tái phát bệnh trĩ nếu duy trì lối sống khoa học và chăm sóc vùng hậu môn đúng cách. Dưới đây là những biện pháp được các chuyên gia khuyến khích áp dụng.

Bổ sung đủ chất xơ và uống đủ nước 

Chế độ ăn giàu chất xơ giúp phân mềm hơn, giảm tình trạng táo bón và hạn chế phải rặn mạnh khi đi đại tiện. Người lớn tuổi nên ưu tiên bổ sung rau xanh, trái cây tươi, các loại đậu và ngũ cốc nguyên hạt vào thực đơn hằng ngày.

Bên cạnh đó, hãy uống khoảng 1,5 – 2 lít nước mỗi ngày (hoặc theo hướng dẫn của bác sĩ nếu có bệnh tim hoặc thận). Uống đủ nước sẽ giúp hệ tiêu hóa hoạt động hiệu quả hơn và giảm áp lực lên vùng hậu môn.

Tập thói quen đại tiện đúng giờ

Người bệnh nên đi vệ sinh ngay khi có nhu cầu, tránh nhịn đại tiện hoặc ngồi quá lâu trong nhà vệ sinh. Đồng thời, không nên rặn mạnh vì điều này sẽ làm tăng áp lực lên các tĩnh mạch hậu môn và khiến búi trĩ dễ tái phát.

Nếu thường xuyên bị táo bón kéo dài, người bệnh nên đi khám để được bác sĩ tìm nguyên nhân và có hướng xử trí phù hợp thay vì tự ý sử dụng thuốc nhuận tràng.

Duy trì vận động nhẹ mỗi ngày

Đi bộ, đạp xe chậm, tập dưỡng sinh hoặc yoga là những hình thức vận động phù hợp với người lớn tuổi. Chỉ cần dành khoảng 20 – 30 phút mỗi ngày cũng có thể giúp máu lưu thông tốt hơn, kích thích nhu động ruột và giảm nguy cơ táo bón.

Đối với người phải ngồi lâu, nên đứng dậy đi lại hoặc thay đổi tư thế sau mỗi 30–60 phút để hạn chế tình trạng ứ máu vùng hậu môn.

Giữ vệ sinh vùng hậu môn 

Sau mỗi lần đại tiện, người bệnh nên vệ sinh hậu môn nhẹ nhàng bằng nước sạch hoặc nước ấm, sau đó lau khô bằng khăn mềm. Tránh chà xát mạnh vì có thể làm tổn thương vùng da đang nhạy cảm.

Ngoài ra, ngâm hậu môn với nước ấm khoảng 10 – 15 phút/lần, 2 – 3 lần mỗi ngày là một cách giúp thư giãn cơ vùng hậu môn, hỗ trợ lưu thông máu và giảm cảm giác đau rát, khó chịu.

Để việc chăm sóc hiệu quả hơn, nhiều người lựa chọn kết hợp các sản phẩm từ thảo dược thiên nhiên như Thanh Hậu An. Cách này giúp hỗ trợ đáng kể vệ sinh vùng hậu môn, giảm cảm giác đau rát, khó chịu.

Tuy nhiên, người bệnh nên sử dụng đúng hướng dẫn và tham khảo ý kiến bác sĩ nếu triệu chứng kéo dài hoặc có dấu hiệu bất thường.

Câu hỏi liên quan

Người lớn tuổi bị bệnh trĩ có tự khỏi không?

Câu trả lời: Không. Bệnh trĩ ở người lớn tuổi thường khó tự khỏi do quá trình lão hóa, táo bón và các bệnh mạn tính. Nếu được chăm sóc đúng cách, triệu chứng có thể cải thiện và giảm nguy cơ tái phát.

Người cao tuổi bị trĩ có nên phẫu thuật không?

Câu trả lời: Không phải trường hợp nào cũng cần phẫu thuật. Người bệnh chỉ nên phẫu thuật khi búi trĩ lớn, sa nhiều, chảy máu kéo dài hoặc điều trị nội khoa không hiệu quả. Việc lựa chọn phương pháp cần được bác sĩ đánh giá sau khi thăm khám.

Bệnh trĩ ở người lớn tuổi có nguy hiểm không?

Câu trả lời: Có. Bệnh trĩ thường không đe dọa đến tính mạng nhưng nếu không điều trị kịp thời có thể gây chảy máu kéo dài, thiếu máu, sa nghẹt búi trĩ hoặc viêm nhiễm vùng hậu môn. Người lớn tuổi khi xuất hiện các triệu chứng như chảy máu nhiều, đau dữ dội hoặc búi trĩ sa không thể tự co lên nên đi khám sớm để được điều trị và hạn chế biến chứng.

Kết luận

Người lớn tuổi dễ tái phát bệnh trĩ do sự kết hợp của quá trình lão hóa, táo bón, ít vận động và các bệnh mạn tính. Mặc dù không thể ngăn chặn hoàn toàn những thay đổi do tuổi tác, nhưng việc xây dựng lối sống khoa học, ăn uống hợp lý, vận động đều đặn và chăm sóc vùng hậu môn đúng cách sẽ giúp giảm đáng kể nguy cơ bệnh tái phát.

Bên cạnh đó, người bệnh có thể kết hợp ngâm hậu môn với các sản phẩm thảo dược như Thanh Hậu An để hỗ trợ vệ sinh vùng hậu môn, mang lại cảm giác dễ chịu và góp phần chăm sóc vùng hậu môn hằng ngày. Nếu bệnh trĩ tái phát nhiều lần, chảy máu kéo dài hoặc xuất hiện các dấu hiệu bất thường, người bệnh nên đến cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị kịp thời.